دوره 9 (1398)
دوره 8 (1397)
دوره 7 (1396)
دوره 6 (1395)
دوره 5 (1394)
دوره 4 (1393)
دوره 3 (1392)
دوره 2 (1391)
دوره 1 (1390)
دوره 011 (1389)
دوره 010 (1388)
دوره 09 (1387)
دوره 08 (1386)
دوره 07 (1385)
دوره 06 (1384)
دوره 05 (1383)
دوره 04 (1382)
دوره 03 (1380)
دوره 02 (1379)
دوره 01 (1378)

 

 
 
 
 
 

به نام خدا

 

فراخوان مقاله برای ویژه نامه فلسفه آموزش عالی در ایران

 

مجله پژوهش‌نامه مبانی تعلیم و تربیت قصد دارد شماره نخست سال 1401 را به چاپ و انتشار مقاله‌هایی اختصاص دهد که به موضوعات و چالش‌های مهم فلسفه آموزش عالی در ایران معاصر مربوط می‌شوند. برای این ویژه‌نامه، از مقاله‌هایی استقبال می‌کنیم که از منظری فلسفی دشواری‌ها و چالش‌های موسسات آموزش عالی ایران معاصر را مورد بررسی قرار می‌دهند و ایده‌های بدیع برای تعالی آموزش عالی در ایران ارائه می کنند.

 با نظر به جایگاه مجله در اجتماع علمی،  ما خود را متعهد می‌دانیم تا با انتشار دیدگاه‌های متنوع  فلسفه آموزش عالی در ایران، زمینه را برای فهم مسائل آموزش عالی کشور،  تضارب افکار و اندیشه‌ها و طرح اندیشه‌های نو در این قلمرو فراهم کنیم.  چنین اقدامی هم یک ضرورت نظری و هم مسئولیت اجتماعی و حرفه‌ای ماست. برا ی این منظور با حمایت پژوهشکده مطالعات اسلامی در علوم اسلامی دانشگاه فردوسی مشهد، ضمن دعوت از اندیشمندان برجسته کشور برای تشریک در این اقدام مهم، به استحضار می‌رساند علاوه بر چاپ مقاله‌های پذیرفته شده در مجله پژوهشنامه مبانی تعلیم و تربیت، از نویسندگان منتخب برای ارائه سخنرانی در ارتباط با مقاله مورد نظر در دانشگاه فردوسی مشهد دعوت خواهد شد. یادآوری می‌شود کلیه هزینه‌های مربوط به ایاب و ذهاب به مشهد مقدس، هزینه اقامت و پذیرایی مهمان‌های گرامی پرداخت خواهد شد. به علاوه به رسم قدر شناسی هدیه ارزشمندی به نویسندگان محترم تقدیم می‌شود.

از کلیه پژوهشگران ارجمند کشور و علاقمند به حوزه مباحث فلسفه آموزش عالی ایران دعوت می‌شود چکیده مبسوط مقاله خود را در حدود 1000 کلمه تدوین و حداکثر تا بیستم دی ماه 1400 به دفتر مجله   jsep@um.ac.ir   ارسال نمایند.

چکیده‌های دریافت شده حداکثر تا پایان دی ماه 1400  توسط هیات داوران مجله بررسی و نتیجه به نویسندگان محترم اعلام خواهد شد.

مهلت ارسال متن کامل مقاله‌های پذیرفته شده تا 15 اسفند 1400 می‌باشد. تعداد واژگان مقاله (شامل چکیده، متن مقاله و منابع) حداکثر 7000 کلمه باشد. لازم است مقاله‌ها مطابق با دستورالعمل مجله (https://fedu.um.ac.ir/journal/authors.note ) تدوین و به دفتر مجله ارسال شوند.

یادآوری می‌شود مقاله نباید قبلا در مجله دیگر یا مجموعه مقالات کنفرانس‌ها چاپ و منتشر شده باشند و یا در مجله دیگری در مرحله بررسی، چاپ و انتشار باشند.

 

دفتر مجله پژوهشنامه مبانی تعلیم و تربیت

 


 این مجله عضو کمیته بین المللی اخلاق در انتشار (COPE) و متعهد به رعایت اصول آن است.

ارسال و انتشار مقاله در این نشریه رایگان می باشد.

 دسترسی به مقاله های این مجله رایگان و استفاده از از آن ها به شرط ذکر منبع بلامانع است.

 
1. واکاوی اشکال خلاقیت دانشگاهی و بسط مدل دانشگاه خلاق

سید هدایت اله داورپناه؛ رضا هویدا؛ رونالد بارنت؛ عبدالرسول جمشیدیان

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 5-27

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31362.0

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، واکاوی اشکال خلاقیت دانشگاهی و بسط مدل دانشگاه خلاق بوده است. برای دست‌یابی به این هدف از دو روش مرور نظام‌مند و بسط مفهومی بهره گرفته شد. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که طبق دیدگاه بارنت (2020) ایده خلاقیت دست‌کم در پنج سطح از دانشگاه مؤثر است و تنها زمانی به‌طور کامل محقق می‌شود که هر پنج سطح تحقق یابد. این پنج ...  بیشتر

2. تأملی درباره روایت‌های فرهنگی اثرگذار بر آموزش عالی ایران: تلفیق یا التقاط

حجت صفارحیدری

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 28-45

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31670.0

چکیده
  هدف اصلی این مقاله بررسی تعارضات میان روایت­های تأثیرگذار بر آموزش عالی ایران است که در چند دهه اخیر، سیاست­های فرهنگی را تحت تأثیر قرار داده است. سیاست­های فرهنگی در دانشگاه­های ایران دست­کم تحت تأثیر سه نوع روایت استعلایی-دینی، ایدئولوژیک و بازاری بوده است. تلاش برای تلفیق این روایت­های سه­گانه، به‌خوبی در دو سند «تحول ...  بیشتر

3. فهم زیباشناسانه از ماهیت علم و پیامد‌های آن برای تربیت علمی

موسی توماج ایری؛ محمود مهرمحمدی

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 46-66

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31678.0

چکیده
  هدف اصلی این مقاله بررسی وجوه زیباشناختی علوم طبیعی برای دستیابی به فهمی زیباشناسانه از ماهیت علم و پیامدهای آن برای آموزش علوم و تربیت علمی است. برای این منظور با استفاده از روش­های تحلیلی و استنتاجی، پس از بررسی مؤلفه‌های توافقی ماهیت علم مبتنی بر یافته‌‌های لدرمن و همکاران، به بررسی وجوه زیباشناختی مؤلفه‌های توافقی ماهیت ...  بیشتر

4. تعلیم و تربیت در آیینه ژئوفیلوسوفی به مثابه رویکردی نوین در فلسفه ورزی

صادق مرادی؛ سید مهدی سجادی؛ علیرضا صادق زاده قمصری؛ آرش حیدری

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 67-89

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31283.0

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش تبیین تعلیم و تربیت در آیینه ژئوفیلوسوفی به مثابه رویکردی نوین در فلسفه­ورزی است. برای دستیابی به این هدف از روش تحلیل مفهومی و استنتاجی بهره گرفته شد. تعریف متفاوت دلوز از فلسفه به مثابه «هنر صورت­بخشی، ابداع و ساخت مفاهیم» محور مجموعه­ای از تحولات در حوزه‌های گوناگون هستی‌شناسی و معرفت‌شناسی شد که ...  بیشتر

5. وحدت اندراجی عقل و دین و الهام بخشی‌های آن برای تربیت‌دینی

خسرو باقری؛ نرگس سادات سجادیه؛ محمد خدایاری فرد؛ آزاد محمدی؛ عبدالرحیم گواهی؛ سعید اکبری زرادخانه

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 90-117

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.30914.0

چکیده
  رابطه عقل و دین، موضوعی بحث‌برانگیز در عرصه همه ادیان بوده و نتایج آن نه‌تنها در حوزه اندیشه بلکه در ساحت حیات جمعی بشر نیز خطیر بوده است. در این مقاله، رابطه عقل و دین در نگرش اسلامی موردبحث قرارگرفته است. دو رویکرد عمده در این زمینه، تحت عناوین عقل‌گرایی حداکثری و عقل‌گرایی حداقلی (ایمان­گرایی)، موردبررسی و نقد قرارگرفته‌اند. ...  بیشتر

6. بازشناسی مفهوم «تربیت» در نظریه‌ی اعتباریات علامه طباطبایی (ره)

داود حسین پور صباغ؛ جمیله علم الهدی؛ حسین سوزنچی

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 118-139

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31395.0

چکیده
  تکثر معانی تربیت در جوامع مختلف به‌عنوان چالشی برای دست‌یابی به وحدت مفهومی برای آن مطرح شده است. علامه طباطبایی در نظریه‌ی اعتباریات، زمینه‌ مناسبی برای تبیین تکثر اعتبارات اجتماعی به وجود آورده است. در این پژوهش سعی می‌شود با بسط نظریه اعتباریات، مفهوم «تربیت» به‌عنوان یکی از اعتباریات بعد از اجتماع تبیین شود. بر این اساس ...  بیشتر

7. معرفت شناسی فضیلت محور، مولّد دیدگاهی نو در برنامه درسی

اعظم زرقانی؛ سعیده فخار نوغانی

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، صفحه 140-160

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31142.0

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، بررسی دلالت­ها یا کارکردهای نظریه معرفت­شناسی فضیلت محور در حوزه مطالعاتی برنامه‌درسی- به ویژه حوزه­ی فرعی­تر آن یعنی نظریه­های هنجاری- است. برای دستیابی به این هدف ابتدا  نظریه معرفت­شناسی فضیلت­محور با قرائت مسئولیت­محوری و با تاکید بر نظرات لیندا زگزبسکی، تشریح شد و سپس به استنتاج تأثیرات ...  بیشتر

1. بررسی رابطة میزان مشارکت فعال دانش‌آموزان در جریان تدریس با پیشرفت تحصیلی

فیروز محمودی؛ اسکندر فتحی آذر؛ رجب اسفندیاری

دوره 010، شماره 3 ، پاییز و زمستان 1388

http://dx.doi.org/10.22067/fe.v10i3.2360

چکیده
  مشارکت فعال دانش‌آموزان در فرایند یاددهی و یادگیری یکی از مباحث اساسی است که توجه بسیاری از محققان را به خود جلب کرده است، چون مشارکت فعال دانش‌آموز در فرایند تدریس موجب درگیری ذهنی آنها و افزایش میزان یادگیری می شود. در این تحقیق میزان گفتار معلم و دانش‌آموز بر اساس سیستم تحلیل ارتباط کلامی فلندرز مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است، ...  بیشتر

2. مبانی فلسفی و روان شناختی تعلیم و تربیت: بررسی تطبیقی دیدگاه های سهروردی و هوسرل

خسرو باقری نوع پرست؛ محمد زهیر باقری نوع پرست

دوره 1، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1390

http://dx.doi.org/10.22067/fe.v1i2.9568

چکیده
  اصول و روش‌هایی که در تعلیم و تربیت مورد استفاده قرار می‌گیرند، از مبانی مختلفی سرچشمه می‌گیرند. هدف این مقاله آن است که مبانی فلسفی و روان شناختی تعلیم و تربیت، بر اساس دو دیدگاه مشابه در شرق و غرب مورد بررسی قرار گیرد: فلسفه اشراقی شهاب‌الدین سهروردی و فلسفه پدیدار شناختی ادموند هوسرل. سوال‌های پژوهش ناظر به تعیین مبانی فلسفی ...  بیشتر

3. واکاوی اشکال خلاقیت دانشگاهی و بسط مدل دانشگاه خلاق

سید هدایت اله داورپناه؛ رضا هویدا؛ رونالد بارنت؛ عبدالرسول جمشیدیان

دوره 10، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1399، ، صفحه 5-27

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31362.0

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، واکاوی اشکال خلاقیت دانشگاهی و بسط مدل دانشگاه خلاق بوده است. برای دست‌یابی به این هدف از دو روش مرور نظام‌مند و بسط مفهومی بهره گرفته شد. نتایج این پژوهش حاکی از آن است که طبق دیدگاه بارنت (2020) ایده خلاقیت دست‌کم در پنج سطح از دانشگاه مؤثر است و تنها زمانی به‌طور کامل محقق می‌شود که هر پنج سطح تحقق یابد. این پنج ...  بیشتر

4. رویکردهای عدالت آموزشی (نگاهی به جایگاه عدالت آموزشی در سند تحول بنیادین نظام آموزش و پرورش ایران)

حجت صفارحیدری؛ رزا حسین نژاد

دوره 4، شماره 1 ، بهار و تابستان 1393، ، صفحه 49-72

http://dx.doi.org/10.22067/fe.v4i1.23696

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، بررسی امکان و یا امتناع تحقق عدالت آموزشی در سند تحول بنیادین نظام آموزش و پرورش ایران است. برای دستیابی به این هدف از روش تحلیلی و انتقادی بهره گرفته شد. بنابراین، با نظر به رویکردهای عدالت آموزشی (آرمان‌گرا، لیبرالیستی، مارکسیستی، فمینیستی و نژادی، پسامدرن و وجودی) سند تحول بنیادین نظام آموزشی ایران مورد نقد ...  بیشتر

5. اصول و روش‌های تربیت اجتماعی مبتنی بر نظریه کنش ارتباطی هابرماس

آزاد محمدی؛ خسرو باقری نوع پرست؛ فاطمه زیباکلام

دوره 4، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1393، ، صفحه 5-28

http://dx.doi.org/10.22067/fe.v4i2.30243

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، بررسی مبانی گفتگو از نظر هابرماس و تعیین اصول و روش‌های تربیت اجتماعی متناظر با این مبانی می‌باشد. برای دستیابی به این هدف از روش پژوهش تحلیل مفهومی پیش رونده بهره گرفته شد. در این پژوهش با بررسی مبانی نظری و تشریح و توضیح نظریه انتقادی و تحلیل نظریه کنش ارتباطی هابرماس یازده اصل تربیتی و سیزده روش تربیتی به دست ...  بیشتر

1. از پذیرش تا شورش؛ نگاهی واسازانه بر سیاست های اقتباس آموزشی در ایران معاصر

علی وحدتی دانشمند؛ شهین ایروانی؛ خسرو باقری نوع پرست

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 20 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.70030.1039

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، بررسی و نقد دو سیاست رقیب در جریان اقتباس آموزشی در ایران معاصر یعنی پذیرش سراسری غرب و شورش بر ضد آن با تکیه بر مساله هویت است. در سیاست نخست، آرای آخوندزاده و ملکم خان و در سیاست دوم آرای شریعتی، آل احمد و اسناد رسمی تحول در نظام آموزشی بعد از انقلاب اسلامی مورد تاکید قرار گرفته اند. همچنین در نقد این سیاست ها و آشکار ...  بیشتر

2. «استعداد برتر» از مناقشه در نظر تا آشفتگی در عمل؛ چرخشی در سیاست‌های استعدادیابی و استعدادبانی

نرگس سادات سجادیه؛ امیر بادپا

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 26 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2022.69216.1030

چکیده
  مفهوم "استعداد برتر" از دیرباز یکی از دغدغه‌های اندیشمندان تربیتی بوده و در قرن بیستم، جریانی قوی در روانشناسی به راه انداخته است. در این میان، برخی کشورهای در حال توسعه چون ایران به دلیل دغدغه‌های توسعه‌ای، توجهی ویژه به آن داشته و سیاست‌های مختلفی در راستای استعدادیابی و استعدادبانی، طراحی کرده و به اجرا گذاشته‌اند. نوشتار حاضر ...  بیشتر

3. بررسی فلسفه و اندیشه های تربیتی برنارد استیگلر؛ از ذاتِ فناورانه انسان تا پرولتاریای نوین

روح اله مظفری پور

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 25 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2022.69684.1035

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش، معرفی، بررسی و تحلیل اندیشه های فلسفی و تربیتی برنارد استیگلر، فیلسوف معاصر فناوری است. استیگلر با استناد به یافته های لری گوران، انسان شناس فرانسوی، مدعی است که تکامل انسان از طریق ابزار و فناوری صورت گرفته است و در واقع به واسطه استفاده از ابزار، مغز انسان تکامل یافته و بشر به شکل امروزی درآمده است. ار نظر استیگلر، ...  بیشتر

4. "همه روان‌انگاری" تامس نیگل به‌عنوان مبنایی برای رویکرد "عصب-تربیت"

فریدون شکیبانیا؛ پروانه ولوی؛ مسعود صفایی مقدم؛ خسرو باقری نوع پرست

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 16 مرداد 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.68378.1017

چکیده
  این پژوهش به بررسی دیدگاه تامس نیگل درباره‌ی همه روان‌انگاری می‌پردازد تا معلوم دارد که آیا این رویکرد در مقایسه با رویکردهای فیزیکالیستی مبنای مناسب‌تری برای رویکرد عصب-تربیت است یا خیر. در این پژوهش از روش توصیفی - تحلیلی استفاده شده است. مبنای فیزیکالیستی رویکرد عصب-تربیت به جای حل مسأله رابطه ذهن و بدن و همچنین تبیین حالات ذهنی، ...  بیشتر

5. یادگیری تحلیل ریاضیاتی مبتنی بر تلفیق تحلیل فلسفی و یافته های علوم اعصاب شناختی پیرامون ریاضیات نمادین

اعظم طاهرخانی؛ سعید ضرغامی همراه؛ حسن عشایری؛ یحیی قائدی

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 25 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2022.67302.0

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش تبیین یادگیری تحلیل ریاضیاتی مبتنی بر تلفیق تحلیل فلسفی و یافته های علوم اعصاب شناختی است. بدین منظور یادگیری تحلیل ریاضیاتی، به عنوان یکی از جنبه های تفکر ریاضیاتی، مبتنی بر یادگیری نمادهای عددی در کودکان با بهره‌گیری از روش عصب-فلسفی بررسی گردیده است. بر این اساس سه گزاره مشاهده ای از یافته های علوم اعصاب شناختی ...  بیشتر

6. نقدی بر مدارس استعدادهای درخشان (تیزهوشان) از منظر عدالت توزیعی

محمد حسنی

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 25 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2022.67429.1001

چکیده
  مدارس تیزهوشان در ترازوی عدالتدکتر محمدحسنیعضو هیئت‌علمی پژوهشگاه مطالعات آموزش‌وپرورشچکیده:هدف این پژوهش واکاوی و قضاوت درباره نسبت مدارس تیزهوشان با عدالت اجتماعی است. برای رسیدن به این هدف با روش تحلیلی، مفهوم عدالت توزیعی بررسی و ملاک‌های مناسب آن برای توزیع خیر تربیت مدرسه‌ای ( رسمی و عمومی)بررسی‌شده و دو شرط لازم و کافی ...  بیشتر

7. مبانی، اهداف و مضامین محوری برنامه درسی مطالعات اجتماعی دوره ‏دبستان با نگاهی به نظریه انتقادی هورکهایمر و برنامه «فلسفه برای کودکان» ‏به منظور پرورش تفکر انتقادی

معصومه رمضانی فینی؛ خسرو باقری نوع پرست؛ نرگس سادات سجادیه

مقالات آماده انتشار، اصلاح شده برای چاپ، انتشار آنلاین از تاریخ 25 دی 1400

http://dx.doi.org/10.22067/fedu.2021.31297.0

چکیده
  هدف اصلی این پژوهش این است تا با بررسی نظریه انتقادی هورکهایمر و برنامه فلسفه برای کودکان برنامه­ای شامل مبانی، اهداف، و مضامین به منظور پرورش تفکر انتقادی در درس مطالعات اجتماعی دوره دبستان ارائه گردد. پرسش اصلی این نوشتار ناظر بر قابلیت­های اساسی دو رویکرد مذکور برای پرورش تفکر انتقادی در درس مطالعات اجتماعی است. در این راستا ...  بیشتر